Klikzink
Een garagebedrijf heeft meestal een groot metalen dak boven een werkplaats, een showroom en soms een wasstraat, met daaronder apparatuur die gevoelig is voor stroom die niet doet wat hij moet doen. Krikken, bandenwisselmachines, laadpalen op het terrein, compressoren. Als er dan ook nog een dakvlak bijkomt dat zelf stroom opwekt, is de vraag waar die aarding op aansluit geen bijzaak. Het is een van de eerste dingen die op tekening moeten kloppen, juist omdat het dak hier van staal is en niet van gebakken aardewerk.
Bij een pannendak met paneeltjes erop is de constructie onder de panelen niet geleidend. De panelen zelf, de bevestigingsrails en de omvormer krijgen een eigen aardverbinding, los van het dak, want het dak zelf doet elektrisch niets. Bij een stalen felsdak met geïntegreerde cellen ligt dat anders. De felsbanen zelf zijn van verzinkt staal en vormen samen een groot, aan elkaar geklikt metalen oppervlak. Dat oppervlak moet als geheel goed geaard zijn, los van de vraag of er cellen in verwerkt zijn. Een metalen dak dat niet goed aardt, kan bij een blikseminslag in de buurt of bij een fout elders in de installatie spanning gaan voeren over het hele vlak. Met cellen erin komt daar een tweede systeem bovenop: de aarding van de opwekinstallatie zelf, met zijn eigen kabels, aansluitpunten en beveiligingen. Beide systemen moeten op elkaar aansluiten zonder dat de een de ander in de weg zit, en dat is precies waar de installateur op tekening naar kijkt voordat de eerste baan gelegd wordt.
Bij een garagebedrijf loopt de hoofdaarding meestal samen met de aardverbinding van het gebouw zelf, vaak bij de meterkast of het hoofdverdeelpunt in de werkplaats. Vanaf het dak loopt een aardleiding naar dat punt, via de dakrand of een schacht die toch al gebruikt wordt voor de kabels van de opwekking. Bij een werkplaats met een hoge stalen hal is die route soms langer dan bij een gewoon kantoorpand, omdat de kortste weg naar binnen door een ruimte loopt waar liften, bruggen of afzuiginstallaties hangen. Dat is een van de praktische verschillen met een woonhuis: bij een garagebedrijf wordt de aardleiding vaak meegenomen in hetzelfde traject als de gewone bekabeling van de opwekking, maar dan als apart, herkenbaar aangemerkt spoor, zodat een monteur die jaren later aan de installatie werkt in één oogopslag ziet welke leiding welke functie heeft.
Een garagebedrijf verbruikt stroom vooral overdag, wanneer de hal open is, de apparatuur draait en er auto's staan te laden. Dat past op zich goed bij een dak dat overdag stroom opwekt, maar het betekent ook dat de aarding van het dak niet los gezien kan worden van de aarding van de laadpalen op het terrein. Laadpalen hebben eigen eisen aan de aardverbinding, en als een garagebedrijf zowel een dak met geïntegreerde cellen heeft als een paar laadpalen op de oprit, moet de installateur die twee systemen op elkaar afstemmen. In de praktijk komt dat neer op een gezamenlijk aardpunt met voldoende capaciteit voor beide systemen, in plaats van twee losse aardingen die elkaar toevallig niet in de weg zitten. Wie een garagebedrijf ontwerpt of verbouwt met dak en laadpalen in hetzelfde project, doet er goed aan die twee met dezelfde installateur te laten uittekenen.
Een werkplaats is geen kantoor met een verlaagd plafond en een schone meterkast. Er hangen vaak al kabelgoten voor de lift, leidingen voor persluchtnetwerk of afzuiging, en de ruimte boven de werkplaats wordt gebruikt voor van alles behalve elektra. Dat maakt het aansluiten van de aardleiding op het hoofdverdeelpunt soms lastiger dan op papier lijkt. Een voorbeeld uit de praktijk: bij een garagebedrijf met een hoge hal en een tussenverdieping voor kantoor loopt de kortste route van dak naar meterkast dwars door de ruimte waar de brug van de hijskraan hangt. In zo'n geval wordt de aardleiding om die ruimte heen geleid, wat een paar meter extra kabel kost maar verder niets aan het principe verandert. Dit soort dingen komt naar boven zodra iemand het pand op tekening bekijkt, en dat is precies waarom wij dat altijd doen voordat er een fels gelegd wordt.
Bij panelen die op een bestaand pannendak liggen, is de aarding een gesloten verhaal binnen het paneelsysteem zelf: de rails, de panelen en de omvormer krijgen een aardverbinding die los staat van de dakconstructie, omdat die dakconstructie elektrisch niets doet. Bij een stalen felsdak met geïntegreerde cellen is het dakvlak zelf onderdeel van het verhaal. Dat is niet per se ingewikkelder, maar het is anders, en het vraagt dat de aannemer die het dak legt en de installateur die de opwekking aansluit met elkaar afstemmen wie wat doet. Bij Klikzink werken we daarom op tekening samen met de elektrotechnisch installateur van het project, zodat de aardverbinding van het dak en die van de opwekking in hetzelfde plan staan voordat de bouw begint.
Voor een opdrachtgever die een garagebedrijf bouwt of verbouwt, betekent dit vooral dat de aarding niet iets is dat achteraf wordt opgelost door de installateur die de laatste kabel aansluit. Het is een onderdeel van het ontwerp, net als de plek van de laadpalen en de route van de bekabeling naar binnen. Bij een pand met een werkplaats waar veel metaal, gereedschap en apparatuur samenkomt, is een goed doordachte aarding ook een stuk veiligheid voor de mensen die er werken. Wij rekenen dat niet zelf door, dat doet de installateur, maar wij zorgen dat het dakvlak zelf op tekening klaarstaat om daarop aan te sluiten, met de fels op de juiste plek en de kabeltracés waar ze horen te liggen.