Klikzink
Een carport of overkapping heeft, anders dan een woonhuis, geen gebouw eronder. Er zit geen kruipruimte, geen zolder, geen meterkast op vier meter afstand. De kabel van het dakvlak moet naar een paal, een wand op afstand of een schakelkast bij de oprit, en dat kabeltraject is precies de reden waarom niet elke baan van zo'n dak cellen hoeft te hebben.
De baan zonder cellen is qua staal, kleur en fels identiek aan de baan met cellen ernaast. Sendzimir verzinkt staal, dezelfde matte organische coating, dezelfde werkende breedte van 475 mm en dezelfde haakse fels van 35 mm. Van de grond of vanaf de auto af is niet te zien welke banen opwekken en welke niet. Dat is met opzet zo: het dakvlak van een carport is vaak het eerste wat je ziet als je het erf op rijdt, en een dak met losse zwarte platen op de ene helft en kaal plaatstaal op de andere oogt als een compromis. Bij deze uitvoering is het gewoon één dakvlak, met of zonder cellen onder de coating.
Bij een carport ligt de keuze voor blinde banen meestal niet bij schaduw van bomen of een schoorsteen, zoals bij een woonhuis. De overkapping staat vaak vrij, op het erf of naast de oprit, en krijgt vaak juist volle zon. De reden om hier banen zonder cellen te leggen is eerder waar de kabel het dak verlaat en waar de constructie het dak doorboort voor een lichtkoepel, een dakraam boven een fietsenberging of een doorvoer voor een laadpaal die op het dak zelf is gemonteerd. Op die plek is een cel toch overbodig: de opbrengst van dat stukje dakvlak zou nooit meetellen omdat er iets anders doorheen moet. Daar ligt een gewone baan, en de rest van het dakvlak wekt op.
Een tweede reden is de rand. Bij een carport lopen de dakranden vaak door tot ver voorbij waar de auto staat, als een soort luifel, en die overstekende rand krijgt evenveel weer te verduren maar draagt weinig bij aan opwekking omdat hij vaak deels in de schaduw van de eigen dakrand valt. Het is dan goedkoper en net zo waterdicht om daar de baan zonder cellen te leggen, en het opwekkende deel te concentreren op het vlak dat echt vrij ligt.
Bij een carport met losse panelen op een montagesysteem is de indeling andersom georganiseerd. Daar leg je eerst het dak, meestal een simpel plaatstalen of bitumen dak, en daarna bepaal je waar de panelen passen: een rechthoekig raster van paneelmaten, met een restrook eromheen die kaal blijft omdat er geen heel paneel meer past. Die restrook zit vaak juist aan de kant waar je hem het meest ziet, omdat het paneelraster nou eenmaal begint waar de constructie het toelaat en niet waar het er het mooiste uitziet.
Bij een felsbaan met cellen erin verwerkt loopt de indeling met de baanbreedte van 475 mm, en die baanbreedte is dezelfde voor de banen met en zonder cellen. Je kunt dus per baan kiezen: deze baan wekt op, die baan niet, zonder dat je aan de maatvoering van het dak iets verandert. Bij een carport van bijvoorbeeld vijf bij zes meter betekent dat dat de banen boven de laadpaal of boven een doorvoer voor de bekabeling gewoon blind kunnen zijn, terwijl de banen ertussenin, op precies dezelfde lijn, wel opwekken. Het dakvlak blijft één rechte belegging, geen apart raster erbovenop.
Omdat er bij een carport geen gebouw onder het dak staat, ligt de omvormer vaak een stuk verderop, soms tegen de gevel van het hoofdgebouw, soms in een technische kast bij de laadpaal. Hoe de stroom van het dakvlak daar komt, is een eigen vraagstuk dat wij uitwerken zoals wij uitleggen bij [stroom naar binnen bij een carport of overkapping](/dakstroom/carport/stroom-naar-binnen). Voor de banen zonder cellen is dat traject simpel: die banen leveren niets, dus lopen er geen kabels doorheen en hoeft de blinde baan nergens op aan te sluiten. Dat maakt het aantrekkelijk om net de banen die het dichtst bij de doorvoer of bij de paal liggen blind te maken, zodat de kabel van de opwekkende banen een kortere weg aflegt en niet dwars over het hele dakvlak hoeft.
Bij laadpalen die op de overkapping zelf zijn gemonteerd speelt dit sterker. De paal zit vaak aan één kant van de constructie, en de doorvoer voor die kabel zit het handigst in een baan zonder cellen naast de paal, in plaats van er een cel voor te laten wijken. Dat is een detail dat je op tekening bepaalt: waar staat de paal, waar moet de kabel het dak in, en welke banen kunnen daarom blind blijven zonder dat het opwekkend oppervlak wezenlijk kleiner wordt dan nodig.
Er is een derde, minder technische reden om een deel van het dak blind te laten: budget. Een carport heeft vaak een beperkt dakoppervlak, en de opdrachtgever wil niet automatisch het hele vlak laten opwekken als dat meer kost dan het aan opbrengst teruggeeft. Omdat de indeling per baan van 475 mm te kiezen is, kan een aannemer of architect het opwekkend deel beperken tot de helft of driekwart van het dak, en de rest met dezelfde banen zonder cellen afwerken. Het aanzicht verandert niet, de belegging blijft één patroon, en het bedrag voor de cellen wordt alleen betaald voor het deel dat je ook echt wilt laten opwekken. Hoeveel dat concreet kost per uitvoering en per dakvlak verschilt, en dat rekenen wij uit op tekening, niet in een tabel op deze pagina.
Dat is meteen het verschil met een carport met losse panelen erbij geplaatst: daar is de knop nauwelijks anders te zetten dan alles of niets, want een montagesysteem voor een halve rij panelen is nauwelijks goedkoper dan voor een volle rij. Bij een felsdak met cellen in de baan schaalt de keuze mee met de baanindeling, en dat is precies waar dit systeem zich onderscheidt van panelen op een bestaand dak.
Een carport is qua oppervlak vaak klein, en bij een klein dakvlak is de meerprijs van cellen in de felsbaan per wattpiek hoger dan bij losse panelen op een groter dak. Als het enige doel is om zo veel mogelijk stroom op te wekken voor een laagste bedrag per wattpiek, dan is een carport met een eenvoudig plaatstalen dak en panelen erop vaak de goedkopere weg. Deze uitvoering loont vooral wanneer het dak van de carport toch nieuw wordt gebouwd of vervangen, en de opdrachtgever de opwekking en het dak in één keer wil neerzetten zonder een tweede laag beugels en klemmen erbovenop. Wie dat overweegt voor een carport bij een nieuwbouwwoning of een bedrijfspand, kan de indeling van banen met en zonder cellen laten uitwerken op tekening bij Klikzink, Boylestraat 22 in Ede, waarbij het meedenken over die indeling niets kost.