Klikzink
Een loods heeft meestal één groot, aflopend dakvlak of twee lange vlakken tegen een nokrichting aan. Alle stroom die in de felsbanen wordt opgewekt, moet op een gegeven moment dat dakvlak verlaten. Er is dus altijd minstens één plek waar een kabel van buiten naar binnen gaat, en die plek is bij ieder dak, met of zonder zonnecellen, de plek waar het meeste kan misgaan. Een gat in een dakvlak is nooit het probleem; een gat dat na een paar jaar zetting, temperatuurwisseling of een stevige storm gaat lekken, is het probleem.
Bij panelen die op een bestaand dak worden gelegd, loopt de bekabeling meestal over het dakvlak naar één centraal punt, waar de kabels door een aparte dakdoorvoer naar binnen gaan. Die doorvoer is een toevoeging aan het dak: een extra onderdeel, met een eigen afdichting, die na de bouw van het dak is aangebracht. Bij een geïntegreerde felsbaan ligt dat anders, omdat de baan zelf al een dakbedekking is die op een bepaalde manier is ontworpen om vlakken, hoeken en doorvoeren dicht te houden. De stroomkabel van de cellen wordt op dezelfde manier behandeld als elke andere doorvoer in een stalen felsdak: hij komt op een vooraf bepaalde plek samen, meestal bij de goot, de nok of een randdetail, en gaat daar via een detail naar binnen dat is afgestemd op de fels en de coating van de baan, in plaats van via een los stuk rubber dat later is bijgeplakt.
Bij een loods is die plek meestal goed te kiezen, omdat het dakvlak groot en overzichtlijk is en er weinig opgaand werk op het dak zelf staat. Denk aan een loods van 40 bij 80 meter met een zadeldak: de banen lopen van nok naar goot, en de bekabeling van de cellen loopt mee in die richting, onder de banen door, naar een verzamelpunt bij de gootlijn of bij een doorvoer die toch al nodig is voor iets anders, zoals een klimaatinstallatie op het dak. Daar wordt de kabel gebundeld en gaat hij door één doorvoer het dak in, in plaats van dat er op tien plekken een gat in het dakvlak zit.
Een loods heeft vaak weinig obstakels op het dak: geen dakkapellen, geen schoorstenen, soms een paar luchtkanalen of een rookluik. Dat betekent dat de kabelroutes lang en recht kunnen lopen, en dat er maar één of een paar doorvoerpunten nodig zijn voor een heel dakvlak van duizenden vierkante meters. Bij een dak met veel paneelvelden op beugels ontstaan er vaak meerdere verzamelpunten, omdat de kabellengte van paneel naar omvormer een grens heeft en het dak in stroken wordt opgedeeld. Bij een geïntegreerde baan is de bekabeling onderdeel van het legplan van het dak zelf, dus wordt dat van tevoren op tekening uitgezet, samen met waar de hemelwaterafvoeren, de lichtstraten en de eventuele rookluiken komen.
Het aantal doorvoeren is niet alleen een kwestie van netheid. Elke doorvoer is een detail dat waterdicht moet blijven, jaar na jaar, ook als het dakvlak uitzet en inkrimpt door temperatuur, ook als er een keer iemand met een ladder tegenaan loopt tijdens onderhoud aan een luchtbehandelingskast. Minder doorvoeren betekent minder van dat soort details om in de gaten te houden. Bij een loods, waar het dak vaak nauwelijks beloopbaar wordt gehouden en onderhoud zich concentreert op een paar vaste looppaden, is dat een reëel voordeel: de kabeldoorvoer ligt niet verspreid over het hele vlak, maar op een paar vaste, bekende plekken die in het onderhoudsplan staan.
Als de kabel eenmaal door het dakvlak is, moet hij nog naar de plek waar de stroom verwerkt wordt. Bij een loods is dat traject vaak korter dan bij een woning, omdat er onder het dak meestal een open stalen constructie zit, met spanten en gordingen, zonder geïsoleerde kap of afgetimmerd plafond. De kabel kan dan langs een gording of een spant naar beneden, zichtbaar of wegwerkt in een kabelgoot, naar de ruimte waar de installatie verder wordt afgehandeld. Dat is een detail dat per gebouw verschilt, en dat je installateur op basis van de bestaande constructie invult. Wat voor dit stuk telt, is dat het dakvlak zelf maar op één of enkele plekken wordt doorboord voor die kabel, en dat die plek is gekozen in het legplan van de banen, niet achteraf ergens tussen twee panelen ingepast.
Een loods is meestal een groot, open gebouw zonder verwarming, waar het verbruik vooral bestaat uit machines, transportbanden, verlichting en misschien een compressor of een koelinstallatie. Dat verbruik zit voor het grootste deel overdag, tijdens de uren dat er wordt gewerkt, geladen en gelost. Dat is ook de tijd dat de zon op het dak staat. Er is dus een aansluiting tussen wanneer het dak stroom levert en wanneer het gebouw stroom nodig heeft, wat betekent dat een groter deel van de opgewekte stroom direct in het gebouw gebruikt kan worden, zonder dat die eerst het net op moet of opgeslagen moet worden. Hoeveel dat in kilowattuur of in euro's precies uitmaakt, verschilt per bedrijfsproces, per dakvlak en per uitvoering, en dat rekenen wij liever uit op tekening dan dat we er hier een getal aan hangen dat voor jouw loods toch niet klopt.
Wat dit voor een concreet gebouw betekent, hangt af van de indeling van het dakvlak, het aantal en de plek van bestaande doorvoeren, en hoe het gebouw daaronder is ingedeeld. Bij een distributieloods met een paar vaste technische installaties op het dak wordt de kabelroute vaak gecombineerd met bestaande doorvoeren; bij een lege doos zonder enige opstand op het dak wordt er een nieuw, minimaal detail gemaakt op de plek die het beste past bij de constructie erbinnen. In beide gevallen geldt dat het gat in het dakvlak niet toegevoegd wordt aan een af dak, maar onderdeel is van hoe het dak vanaf het begin is ontworpen.
Wil je weten hoe dat voor een specifieke loods eruitziet, met de bestaande doorvoeren, de dakhelling en de constructie die er al staat, dan tekenen we dat samen met je aannemer of installateur uit. Meedenken op tekening kost niets, en pas dan wordt duidelijk waar bij jouw gebouw die ene doorvoer het beste komt.