Klikzink
Op een gewoon schooldak met paneeltjes erop zijn er twee partijen. Er is de dakdekker die de felsbaan of de bitumen heeft gelegd en garant staat voor waterdichtheid, en er is de installateur die de panelen erop heeft gezet en garant staat voor de opwekking. Gaat er iets mis, dan is de eerste vraag altijd: ligt het aan het dak of aan de panelen. Bij een gemeentelijk schoolgebouw met een platte of licht hellende kap loopt die vraag vaak via de facilitair beheerder naar twee verschillende bedrijven, met twee verschillende contracten en twee verschillende reactietermijnen.
Bij een felsbaan met geïntegreerde cellen is dat onderscheid er niet. De baan die het water keert is dezelfde baan die stroom maakt. Er is één levering, één plaatsing en één partij die aanspreekbaar is op het geheel. Dat betekent niet dat wij op deze pagina termijnen of garantievoorwaarden gaan noemen die per project en per uitvoering verschillen; dat leggen we vast op tekening, per dakvlak, met de school of de opdrachtgever erbij. Wat wel vaststaat: als er een klacht is over een school, hoeft niemand meer uit te zoeken bij welk bedrijf hij moet zijn. Het gaat naar Klikzink, en Klikzink regelt intern wie er langskomt.
Voor een schoolbestuur of een gemeentelijk vastgoedbeheerder is dat meer dan administratief gemak. Een school heeft meestal geen eigen technische dienst die het onderscheid tussen dak en installatie kan beoordelen. De conciërge ziet een vlek op het plafond of een storingslampje bij de meterkast en meldt dat bij de gemeente of het schoolbestuur, die vervolgens moet uitzoeken wie er verantwoordelijk is. Met één partij op het dak vervalt die tussenstap. Er is één telefoonnummer, en de vraag wie waarvoor garant staat is voor het gebouw zelf niet meer relevant, want het antwoord is steeds hetzelfde.
Daarmee is niet gezegd dat een geïntegreerd dak voor elke school de beste keuze is. Scholen hebben een verbruikspatroon dat niet vanzelf bij zonne-energie past. Overdag, als de zon staat, wordt er wel gebruikgemaakt van het gebouw, maar in de zomervakantie, wanneer de opbrengst van een dak het hoogst is, staat een schoolgebouw vaak grotendeels leeg. Dat is geen reden om van geïntegreerde opwekking af te zien, maar het is wel een reden om vooraf goed te kijken naar wat er met die stroom gebeurt: wordt hij teruggeleverd, gedeeld met een naburig gebouw, of opgeslagen. Dat rekenen we niet hier uit, dat rekenen we uit op tekening, met de gegevens van dit ene gebouw.
Een tweede bijzonderheid van een school is dat er onder het dak kinderen zitten, wat het beheer van het dak zelf strenger maakt dan bij een kantoor of loods. Bij een school mag er niet zomaar iemand op het dak lopen voor onderhoud of inspectie terwijl er les wordt gegeven. Bij een dak met paneeltjes op beugels is dat al een aandachtspunt, omdat er kabels, connectoren en bevestigingspunten liggen die je liever niet blootstelt aan extra voetstappen dan nodig. Bij een geïntegreerde felsbaan verandert dat niet fundamenteel, het dak blijft een dak waarop je met beleid loopt, maar er liggen geen beugels of kabelgoten boven het vlak waar iemand overheen kan struikelen of die kunnen losraken. Wie er toch moet lopen voor inspectie, loopt over hetzelfde vlakke, gesloten oppervlak als op elk ander stalen dak, en de school kan onderhoud plannen buiten schooltijd zoals ze dat ook voor dakinspecties zonder zonnecellen zou doen.
Dat er straks geïntegreerde stroom uit het dakvlak komt is iets waar we op een andere pagina op deze site over schrijven, en dat laten we hier verder liggen; hier gaat het om wie je aanspreekt, niet om hoe het dak dat doet. Wat voor deze pagina wel van belang is: omdat het dak en de opwekking uit dezelfde levering komen, is er ook maar één partij die verantwoordelijk is voor de afstemming tussen die twee. Bij een school die bijvoorbeeld later een dakkapel, een liftschacht of een extra klaslokaal op het dak krijgt, moet iemand beoordelen wat dat betekent voor zowel de waterdichtheid als de opwekking op dat vlak. Bij twee aparte partijen moet dat gesprek twee keer gevoerd worden, met het risico dat de een wacht op de ander. Bij één partij is dat één gesprek, met Klikzink als aanspreekpunt voor het hele dakvlak.
Voor een schoolbestuur dat een dak laat vervangen of een nieuw gebouw laat neerzetten, is dat vooral een vraag van inkoop en aanbesteding. Een aanbesteding met twee percelen, één voor dakbedekking en één voor zonnepanelen, vraagt om afstemming tussen twee aannemers die niet per se gewend zijn om met elkaar te werken. Een aanbesteding met de felsbaan als één post scheelt die afstemming, en scheelt ook een deel van de discussie die achteraf kan ontstaan over wie een lekkage of een storing heeft veroorzaakt. Dat is voor een gemeente met meerdere schoolgebouwen in beheer een reëel argument, los van de vraag wat de stroom oplevert.
Of een geïntegreerd dak voor een specifieke school de juiste keuze is, hangt af van dingen die we hier niet kunnen invullen: de staat van het bestaande dak, de oriëntatie en hellingshoek, het verbruikspatroon van de school gedurende het jaar, en of het dak op korte termijn toch al vervangen moet worden. Dat laatste is meestal de doorslag. Loont een geïntegreerd dak vooral wanneer het toch al aan vervanging toe is of wanneer er nieuw gebouwd wordt, dan is dat bij scholen niet anders dan bij andere gebouwen. Een school met een dak dat nog jaren meekan, is niet de eerste kandidaat om alleen voor de opwekking het hele dak eraf te halen; daarvoor is een paneel op beugels vaak de logischer keuze, ook al blijft dat dan een tweede partij naast de dakdekker.
Wat we wel kunnen doen is dat op tekening voor een specifiek schoolgebouw uitrekenen: hoeveel dakvlak er is, welke oriëntatie het heeft, wat de vervangingsstaat van het bestaande dak is, en wat dat betekent voor de keuze tussen een geïntegreerde felsbaan en een gewoon paneel op een bestaand dak. Dat gesprek voeren we met de opdrachtgever, de architect of de aannemer, en het kost niets om het aan te vragen.