Aanbouwdak met solarfels weer verwijderen

Een aanbouw is vaak het onderdeel van een huis dat het meest verandert. Er komt een uitbreiding tegenaan, het platte dak wordt schuin gemaakt, de garage wordt een kamer, of het huis wordt verkocht en de nieuwe eigenaar wil iets anders. Bij een dak met gewone panelen op beugels is dat overzichtelijk: de panelen gaan eraf, de beugels erachteraan, en het onderliggende dak ligt er weer bloot bij zoals het altijd al lag. Bij solarfels is de vraag anders, omdat het dakvlak en de opwekking hetzelfde stuk staal zijn. Wie het dak eraf wil hebben, haalt de zonnecellen er automatisch mee weg.

Dat is voor een klein, laag dakvlak tegen een bestaand huis, zoals bij een berging of een aanbouw met een enkele kap, meestal geen groot werk. De felsbanen zijn met klemmen onder de fels bevestigd, blind, zonder schroeven door het dakvlak. Om een baan los te maken werk je de klem los en til je de baan uit de naad met de baan ernaast. Dat is dezelfde beweging als bij een gewoon felsdak zonder cellen, alleen loopt er per baan een kabel naar de aansluiting toe. Die kabel moet eerst los, en daarmee begint het verschil met een dak zonder opwekking.

Waar het op een aanbouw specifiek lastig wordt

Bij een aanbouw ligt de bekabeling meestal kort: het dakvlak is klein, er lopen weinig banen, en de aansluiting zit vaak dicht bij de bestaande meterkast van het huis, omdat een aanbouw zelden een eigen kastruimte heeft. Dat is praktisch bij aanleg, zoals ook blijkt uit hoe wij de aansluiting op zo'n dak uitleggen, maar bij demontage betekent het dat je niet alleen het dakvlak loskoppelt, je moet ook in de meterkast van het huis zelf iets afkoppelen dat niet bij de aanbouw hoort te blijven liggen. Wie een aannemer vraagt om alleen het dak te verwijderen, moet er dus bij zeggen dat er ook een elektrische aansluiting in het hoofdgebouw bij komt. Dat is geen ingewikkeld werk, maar het is een ander vakgebied dan dakdekken, en het wordt vaak vergeten totdat de dakdekker met een kabel in zijn hand op de vloer van de garage staat en niemand heeft geregeld dat er een installateur langskomt.

De tweede plek waar een aanbouw afwijkt van een op zichzelf staand dak is de overgang naar het hoofddak. Een aanbouw grenst meestal met een randje aan de gevel of aan de goot van het bestaande huis, en die aansluiting is vaak los van het dakvlak zelf uitgevoerd, met loodslabben, een randprofiel of een stukje bitumen tegen de gevel. Bij het verwijderen van het dak moet die aansluiting apart bekeken worden: hoort die bij het dak dat weggaat, of blijft die staan omdat de gevel er verder niets aan heeft. Dat is bij een gewoon dak al een punt van overleg tussen dakdekker en aannemer, en bij een dak met cellen erin komt daar de vraag bovenop of de bekabeling misschien langs diezelfde aansluiting naar binnen liep. Als dat zo is, moet die kabelroute mee in de sloop, en dat is iets wat je vooraf op tekening moet weten, niet iets wat je ontdekt met een breekijzer in de hand.

Wat er nog niet vastligt

Hier moeten we eerlijk zijn over iets dat nog volop in ontwikkeling is. Voor een gewoon stalen felsdak zonder cellen is bekend hoe het gescheiden wordt: het staal gaat naar de metaalrecycling, en dat proces is er al decennia. Voor een felsbaan met geïntegreerde zonnecellen ligt dat anders. De baan is één stuk materiaal waarin staal en cel met elkaar verbonden zijn, en hoe dat op grote schaal weer van elkaar gescheiden wordt, staat op dit moment niet vast als een uitgewerkt, algemeen proces. Er wordt aan gewerkt in de sector, maar wie nu vraagt hoe een baan van vijftien jaar oud precies gerecycled wordt, krijgt van ons geen kant-en-klaar antwoord, omdat dat antwoord er simpelweg nog niet in die vorm is.

Wat wel vaststaat is dat een baan die er in zijn geheel afkomt, opgeslagen of afgevoerd kan worden als bouwmateriaal, net zoals een paneel dat van zijn beugels af komt. Het verschil is dat je bij solarfels niet twee gescheiden afvalstromen hebt, staal hier, paneel daar, maar één stroom die je in de toekomst waarschijnlijk verder zult moeten uitsplitsen dan nu gebruikelijk is. Voor een klein dakvlak zoals een aanbouw is dat in de praktijk minder een probleem dan voor een groot dakvlak op een woonhuis of een bedrijfshal: er zijn simpelweg minder banen, en het is geen kwestie van tonnen materiaal die ergens een bestemming moeten krijgen.

Wat je nu al kunt regelen

Wat je wel nu al kunt vastleggen, is hoe het dak losgemaakt wordt zonder schade aan de omgeving. Bij een aanbouw tegen een bestaand huis betekent dat vaak dat je het dakvlak in banen van de nok naar de goot aftelt en per baan bekijkt of er een kabel aan hangt, in plaats van in één keer een dakvlak eraf te trekken zoals bij een pannendak. Omdat de bevestiging blind is, onder de fels, valt er bij het losmaken niets kapot dat je aan de gevel of aan het hoofddak zou kunnen beschadigen. Dat is dan ook precies het voordeel van diezelfde bevestigingswijze die bij de aanleg al zorgt dat er geen schroef door het dakvlak gaat: bij demontage werkt die eigenschap in je voordeel, omdat er ook geen schroefgaten zijn die dichtgezet moeten worden in het onderliggende dakbeschot.

Voor een aanbouw die wordt afgebroken om plaats te maken voor een grotere uitbreiding, of voor een dak dat na dertig jaar aan het eind van zijn levensduur is, is het advies daarom simpel: laat op tekening vastleggen waar de kabels lopen en waar de aansluiting op de meterkast zit, voordat er iets gesloopt wordt. Dat is een half uur werk voor wie het dak heeft aangelegd, en het bespaart een aannemer later een hoop uitzoekwerk. Wat er met het materiaal zelf gebeurt bij afvoer, staal en cel gescheiden of niet, durven we nu niet als een vaste procedure te beschrijven, en we zeggen liever dat dat per project en per moment in de tijd verschilt dan dat we een antwoord verzinnen dat er nog niet is. Wie een aanbouw met solarfels overweegt en dit wil weten voor zijn eigen situatie, kan het met ons doorspreken op basis van de tekening van het dak.