Klikzink
Een dakvlak op het noorden krijgt weinig directe zon. Dat is geen kwestie van techniek maar van meetkunde: de zon staat op het noordelijk halfrond het grootste deel van de dag aan de zuidkant van de hemel, en een vlak dat naar het noorden kijkt, vangt vooral strooilicht. Dat verandert niets aan hoe de felsbaan met geïntegreerde cellen werkt of hoe die waterdicht blijft, maar het verandert wel de vraag die je jezelf als eerste moet stellen. Niet wie waarvoor garant staat als er iets misgaat, maar of je op dit vlak wel cellen wilt leggen.
Bij een gewoon dak met panelen erop is die vraag makkelijker te ontlopen. Je legt het dak, en apart daarvan de panelen, en als de opbrengst op het noorden tegenvalt heb je in elk geval een dicht dak gehad voor het geld dat het dak kostte. Bij een geïntegreerde baan koop je in één stap dak en opwekking samen, en op een vlak dat weinig levert betaal je voor cellen die weinig doen. Dat is precies waarom deze uitvoering vooral zin heeft op vlakken die wel zon zien, en waarom we op het noorden altijd eerst kijken of het niet verstandiger is om daar een baan zonder cellen te leggen. Die ziet er hetzelfde uit: zelfde mat, zelfde donkere kleur, zelfde lijn met de banen ernaast. Niemand op straat ziet het verschil tussen een baan met cellen en een baan zonder, en dat is meteen het antwoord op een deel van de garantievraag. Een dakvlak dat er hetzelfde uitziet maar niets hoeft op te wekken, is een dakvlak waarover je geen ingewikkelde afspraken hoeft te maken.
Bij panelen op een bestaand dak heb je in de praktijk twee partijen. Er is een dakdekker die garant staat voor het dakvlak, de doorvoeren en de aansluitingen, en er is een leverancier of installateur die garant staat voor de panelen, de bevestiging op het dak en de opbrengst van de installatie. Als er lekkage optreedt rond een beugel, is de eerste vraag vaak wie welke fout heeft gemaakt: de dakdekker die de doorvoer moest afdichten, of de monteur die de beugel te dicht bij een naad heeft gezet. Bij een dak waarin de opwekking in de baan zelf zit, vervalt die knip. Er is één partij die het dakvlak levert en plaatst, en dat dakvlak is meteen de opwekking. Er gaat geen schroef door het dak voor een bevestigingspunt, dus er is ook geen doorvoer waarover je met twee partijen kunt discussiëren.
Dat is winst als het vlak wel zin heeft, zuid, oost of west, waar het de moeite waard is om dat in één hand te leggen. Op het noorden is die winst er ook, maar ze wordt kleiner naarmate de cellen minder opleveren. Je maakt de garantie eenvoudiger voor een opbrengst die toch al beperkt is. Dat is geen reden om het nooit te doen, wel een reden om het niet zomaar te doen omdat het op andere vlakken van het dak wel logisch is.
Stel een schuur met een zadeldak, twee vlakken, één naar het zuiden en één naar het noorden. Op het zuiden ligt de keuze voor de hand: daar is de opbrengst het hoogst en daar loont het om de dakbedekking meteen als opwekking uit te voeren, zeker als het dak toch aan vervanging toe is. Op het noorden speelt een andere afweging. Soms wordt daar toch voor cellen gekozen, simpelweg omdat de opdrachtgever één doorlopend beeld wil over de nok heen en niet aan de ene kant een dak met cellen en aan de andere kant een dak zonder wil zien dat net iets anders oogt. Dat is een esthetische keuze, geen technische, en die mag je maken zolang je weet dat je op dat vlak betaalt voor opwekking die weinig teruggeeft. Vaker adviseren we op zo'n schuur om het noordvlak in dezelfde baan uit te voeren, dezelfde kleur, dezelfde fels, maar zonder cellen erin. Het dak blijft één geheel in aanzicht en de garantie blijft eenvoudig: één leverancier voor het hele dak, met of zonder cellen in de baan, en geen knip tussen dakdekker en installateur op een vlak waar dat verschil toch al niet loont.
De fysieke garantie op de baan zelf, de coating, de verzinking, de waterdichtheid van de fels, verandert niet door de kant waarop het dak ligt. Sendzimir verzinkt staal roest niet sneller op het noorden en de klemmen onder de fels houden op elk vlak evengoed. Wat verandert is de vraag of het zinvol is om op dat vlak voor de uitvoering met cellen te kiezen, en daarmee de vraag hoeveel garantie je eigenlijk nodig hebt voor iets dat weinig oplevert. Dat is een ander gesprek dan het gesprek dat wij voeren op de pagina over [de garantie op het zuiden](/dakstroom/garantie/op-het-zuiden), waar de opbrengst wel de investering rechtvaardigt en de garantie op de opwekking zelf relevant wordt.
Het is ook een ander gesprek dan de vergelijking met een systeem waarbij panelen los op het dak worden gezet, zoals we die uitwerken op de pagina over [garantie tegenover panelen op beugels](/dakstroom/garantie/tegenover-panelen-op-beugels). Daar gaat het over de knip tussen twee partijen op een vlak dat wel opbrengst geeft. Hier gaat het over de vraag of je die knip eigenlijk wilt vermijden op een vlak dat toch weinig opbrengt.
Er zijn situaties waarin het noordvlak alsnog met cellen wordt uitgevoerd. Bij nieuwbouw waar het hele dak in één opdracht wordt gelegd, is het prijsverschil tussen een baan met en zonder cellen soms zo klein dat de opdrachtgever liever overal dezelfde baan legt dan twee varianten te laten produceren en monteren. Ook bij een dakvlak dat weliswaar naar het noorden ligt maar weinig schaduw krijgt van omliggende bebouwing, kan de opbrengst hoger uitvallen dan de ligging op papier suggereert. In beide gevallen rekenen we het uit op tekening: hoeveel baan, welke verdeling van cellen en blinde banen, en wat dat vlak concreet oplevert. Cijfers over wattpiek of terugverdientijd geven we niet in het algemeen, dat verschilt per uitvoering en per dak, maar de afweging zelf leggen we altijd voor voordat er staal wordt gewalst.
Wie garant staat, kortom, is bij deze constructie altijd dezelfde partij voor het hele dakvlak, met of zonder cellen in de baan. Op het noorden is de vraag niet in de eerste plaats wie aansprakelijk is als er iets misgaat, maar of je op dat vlak wel voor de uitvoering met cellen kiest. Wilt u weten wat dat voor uw dak betekent, stuur de tekening naar Klikzink, Boylestraat 22 in Ede, en we rekenen door welke vlakken cellen verdienen en welke beter zonder kunnen.