Klikzink
Deze pagina geeft het korte antwoord vooraf: in de meeste gevallen is een gewoon paneel op beugels de betere keuze. Niet omdat het mooier is, maar omdat het goedkoper is per wattpiek en omdat het op een dak kan dat er al ligt en nog jaren meegaat. Een felsbaan met geïntegreerde zonnecellen is een dakbedekking die toevallig ook stroom levert, en dat betaalt u ook zo. Alleen als het dak zelf aan de beurt is, wordt de vergelijking anders.
De vraag is dus niet welk product beter is, maar welke vraag er eigenlijk ligt. Ligt er een dak van tien jaar oud dat nog dicht is en dat u niet wilt aanraken, dan is de keuze snel gemaakt. Panelen op beugels erop, klaar. Geen reden om een goed dak open te leggen voor een systeem dat alleen zin heeft als de dakbedekking sowieso vervangen wordt. Moet het dak toch eraf, of wordt er nieuw gebouwd, dan verschuift de vraag. Dan betaalt u namelijk niet voor twee dingen naast elkaar, een dak en daarna panelen erbovenop, maar voor één ding: een dakvlak dat meteen ook opwekt.
Het prijsverschil zit niet in de zonnecel zelf, maar in wat er nog bij moet. Een paneel op beugels heeft een montagesysteem nodig dat los staat van de dakbedekking, met doorvoeren, klemmen en een tweede laag boven het dakvlak. Bij een felsbaan met cellen is de bevestiging van het dak ook de bevestiging van de opwekking: er gaat geen schroef doorheen die niet er al zat om de baan zelf vast te zetten. Dat scheelt een compleet bouwdeel, maar dat scheelt alleen geld als u het dak toch al aan het leggen bent. Op een bestaand dak legt u die besparing niet vrij, u legt juist een nieuw dak overheen een dak dat er al lag, en dat is de rekening die meestal niet uitkomt.
Een voorbeeld maakt dat concreet. Bij een schuurdak dat over twintig jaar nog dicht is, is de vraag simpel: panelen erop, en klaar. Maar bij een woning waar de kap sowieso vervangen wordt, zoals wij uitleggen bij [zonnepanelen in het dak van een woonhuis](/dakstroom/woonhuis), verschuift de afweging naar wat het dakvlak in zijn geheel gaat kosten, dak en opwekking samen, in plaats van twee losse posten na elkaar.
De conditie van het dak is niet de enige factor. De vorm van het dakvlak speelt ook een rol, en die rol verschilt per situatie. Op een schuin dakvlak met een gangbare helling en een rechte lijn is een felsbaan met cellen relatief eenvoudig te leggen: de banen lopen door van goot naar nok en de cellen liggen mee in die lijn. Op een dak met knikken, dakkapellen of een ongewone vorm wordt het ingewikkelder, en dat kan een reden zijn om alsnog voor losse panelen te kiezen, ook bij nieuwbouw. Wij rekenen dat per tekening uit, maar de hoofdregel is: hoe grilliger het dakvlak, hoe minder vanzelfsprekend het voordeel van een geïntegreerd systeem wordt.
Ook de hellingshoek speelt mee. Bij een steil dak ligt de zonnecel bijna verticaal, wat gevolgen heeft voor hoe hij vervuilt en hoe hij afwatert; bij een flauw dak liggen andere vragen op tafel. Voor wie op dat punt twijfelt hebben we een apart overzicht geschreven over wat een lage hellingshoek verandert aan de keuze tussen deze twee systemen. Wat voor alle hellingen geldt: hoe minder helling, hoe minder vanzelfsprekend elk van de twee opties wordt, en hoe belangrijker het is om het per dakvlak te laten uitrekenen in plaats van op gevoel te kiezen.
De bekendste reden om voor losse panelen te kiezen is oriëntatie. Ligt het beste dakvlak op het zuiden en is er geen enkele reden om het aanzicht van dat vlak te sparen, dan is een paneelveld op de gunstigste hoek eenvoudigweg efficiënter dan een felsbaan die vlak in het dak ligt. Bij een geïntegreerd systeem ligt de cel namelijk in het vlak van het dak, op de hellingshoek die het dak al heeft, niet op de hoek die voor de zon optimaal zou zijn. Dat verschil weegt het zwaarst op een zuiddak dat toch al zichtbaar is vanaf de straat, en minder op een dakvlak dat niemand ziet.
Andersom geldt: op een dakvlak waar het aanzicht wél telt, bijvoorbeeld een front dat vanaf de weg zichtbaar is, of een monumentaal pand waar een rij paneelframes met schaduwrand niet gewenst is, weegt het argument juist de andere kant op. Dan is de meerprijs van het geïntegreerde systeem een prijs voor iets dat je niet in geld terugkrijgt: een dakvlak dat er ongestoord uitziet, zonder een tweede laag erboven.
Een paar dingen worden vaak verondersteld en zijn niet waar. Een felsbaan met cellen is niet per definitie duurzamer, niet per definitie onderhoudsvriendelijker, en levert niet per definitie meer stroom op dan een paneel op beugels op hetzelfde dakvlak. Het is een andere manier om tot een dakvlak te komen dat stroom oplevert, met een andere kostenopbouw en een ander aanzicht. Op een dak dat nog jaren meegaat, is er domweg geen reden om die andere kostenopbouw te betalen: het dak staat er al, en het enige wat ontbreekt is de opwekking, en die krijgt u met beugels net zo goed.
Wat wél opgaat: op een dakvlak waar de cellen zichtbaar zijn en het aanzicht een rol speelt in de beoordeling, weegt de vlakke, matte uitvoering mee als argument, ook als de opbrengst per wattpiek lager uitvalt dan bij een los paneel op de ideale hoek. Dat is geen technisch argument maar een esthetisch argument, en het is aan de opdrachtgever om te bepalen hoeveel dat waard is.
Omdat de conditie van het dak en de vorm van het dakvlak allebei meespelen, hebben we dit overzicht opgesplitst naar situatie. Voor een dakvlak met twee hellingen die niet gelijk oplopen is er een aparte pagina over de afweging op een zadeldak. Voor een dak met vier schuine vlakken in plaats van twee is er een pagina over wat een schilddak specifiek anders maakt. En voor wie twijfelt tussen dit systeem en een ander soort geïntegreerd dak, met losse dakpannen die zelf zonnecel zijn in plaats van een doorlopende felsbaan, leggen we het verschil uit op de pagina over zonnedakpannen tegenover een felsbaan met zonnecellen.
De kortste samenvatting blijft: is het dak goed en hoeft het niet vervangen te worden, kies dan panelen op beugels. Moet het dak toch eraf, of wordt er nieuw gebouwd, dan is het de moeite waard om de twee opties naast elkaar te leggen op tekening. Dat rekenen wij door, kosteloos en zonder verplichting, op basis van de tekening die u ons stuurt.