Uitbreiden bij een woonhuis met solarfels

Een dakvlak wordt in één werkgang gelegd. De banen komen naast elkaar, de fels van de ene klikt in de fels van de volgende, en het geheel wordt in die volgorde vastgezet. Dat is meteen de reden waarom uitbreiden bij dit soort daken anders werkt dan bij paneelsystemen die je op een dak legt: je kunt geen paneeltje bijplaatsen op een plek waar al een dichte, waterdichte plaat ligt. Wat wel kan, hangt af van wat er bij de eerste aanleg is meegenomen.

Bij een gewoon woonhuis met een zadeldak zijn er in de praktijk twee vlakken: het ene op het zuiden of zuidwesten, het andere op het noorden of noordoosten. Als bij de bouw of de renovatie alleen het zonvlak wordt belegd met banen die cellen bevatten, en het andere vlak met gewone banen zonder cellen, dan ligt er op dat tweede vlak al een compleet en waterdicht dak. Wil je daar later ook opwekking, dan vervang je die banen door de uitvoering met cellen. Dat is geen toevoeging aan het bestaande dak, het is vervanging van een deel ervan. De bekabeling die daarvoor nodig is, kan bij de eerste aanleg al worden voorzien, zodat het dak er later niet voor open moet.

Een andere vorm van uitbreiden is een tweede vlak dat pas later wordt gebouwd: een aanbouw, een dakkapel die het dakvlak vergroot, of een garage die er los naast komt te staan met een eigen dakje. Elk van die vlakken is in principe een eigen project met een eigen aansluiting. Ze kunnen op dezelfde omvormer aansluiten als daar ruimte voor is, of op een eigen omvormer als de afstand of de oriëntatie dat logischer maakt. Dat is geen bijzonderheid van dit systeem; dat geldt voor opwekking op een dak in het algemeen.

Waarom dit anders ligt dan bij paneelinstallaties

Bij zonnepanelen op een bestaand dak is uitbreiden meestal simpel: er is nog ruimte op het dakvlak, er komen een paar panelen bij, de kabel wordt aangesloten op de bestaande omvormer of er komt een tweede omvormer bij. Het dak zelf verandert niet, de panelen liggen er los boven.

Bij een felsbaan met cellen erin is de opwekking het dak. Je kunt niet een paar banen tussenvoegen zonder de aansluitende banen los te maken, en dat wil je niet vaak doen op een dak dat al een paar jaar meegaat. Daarom is de vraag naar uitbreiden bij dit systeem eigenlijk een vraag naar wat je nu al vastlegt. Leg je het hele zonvlak vol met cellen, dan is er op dat vlak later niets meer bij te plaatsen; dat vlak is vol. Leg je een deel met cellen en een deel met gewone banen, dan houd je dat deel open voor later, met vervanging in plaats van uitbreiding als methode.

Het gebouw waar dit voor geldt

Deze vraag speelt vooral bij een gemiddeld woonhuis: een dakvlak van beperkte omvang, met een verbruik dat geconcentreerd is in de ochtend en de avond, wanneer er wordt gedoucht, gekookt en de was gedraaid. De zon staat dan niet op zijn sterkst; die piek ligt midden op de dag, wanneer er in een woonhuis vaak niemand thuis is om die stroom direct te gebruiken. Dat verschil tussen wanneer er wordt opgewekt en wanneer er wordt verbruikt, bepaalt wat er met een deel van de stroom gebeurt: die gaat het net op, of naar een accu als daarvoor gekozen is.

Voor de uitbreidingsvraag betekent dit het volgende. Bij een gemiddeld woonhuis is het zonvlak vaak niet gigantisch groot. Een bewoner die twijfelt of hij nu alle banen met cellen wil, of liever wat behoudender begint, moet die keuze dus niet zien als voorlopig in de zin van makkelijk aan te passen. Hij moet hem zien als een keuze voor de levensduur van dat dakdeel. Wil je zeker weten dat er later meer opwekking bij kan zonder dat dakdeel opnieuw open te leggen, dan is de vraag: leg nu het hele vlak vol, in plaats van een deel ervan open te houden voor een onzekere latere stap.

Wat wij hierin doen

Of uitbreiden verstandig is met een gedeeltelijk belegd vlak, of dat je beter meteen het hele zonvlak volzet, hangt af van de vorm van het dak, de oriëntatie, en wat er met de rest van het huis gepland is: een aanbouw die later komt, een dakkapel die nog niet vaststaat. Dat rekenen wij uit op tekening, per dakvlak, zonder dat daar kosten aan verbonden zijn. Wij geven daarbij geen cijfers over opbrengst of terugverdientijd; dat verschilt per uitvoering, per oriëntatie en per dakvlak, en een getal dat niet klopt voor jouw situatie is minder waard dan geen getal.

Wat vooraf wél vastgelegd kan worden, onafhankelijk van de precieze indeling van banen met en zonder cellen, is de bekabeling naar de meterkast en de plek van de omvormer. Als die twee dingen goed zijn voorbereid, is een latere overstap van gewone banen naar banen met cellen op een deel van het dak een kwestie van dat deel vervangen, niet van het hele dak opnieuw aansluiten. Dat is voor een woonhuis vaak het praktische antwoord op de uitbreidingsvraag: niet alles in één keer volledig vastleggen, maar de aansluiting wel meteen goed regelen, zodat een latere stap klein blijft.