Klikzink
Een dakvlak met geïntegreerde zonnecellen wordt in één werkgang gelegd. De banen met cellen en de banen zonder cellen komen samen op het dak te liggen, in dezelfde lijn, in dezelfde kleur. Dat roept een praktische vraag op bij iedereen die nu een deel van het dak legt en later meer wil: kan dat, en wat betekent het voor de rest van het dak.
Het antwoord is dat het kan, maar niet op de manier waarop je een paar extra panelen bijlegt op een bestaand dak. Bij panelen op beugels is uitbreiden eenvoudig: je monteert een paar beugels bij, legt er panelen op en klaar. Bij een felsbaan met cellen erin is de baan zelf de opwekking. Uitbreiden betekent dus dat er iets aan het dakvlak zelf verandert, niet dat er iets bovenop komt.
De meest voorkomende vorm van uitbreiden is een tweede dakvlak. Denk aan een woonhuis waar nu alleen het zuiddakvlak wordt gelegd met cellen, en het noorddakvlak met gewone banen zonder cellen. Als de eigenaar over vijf jaar besluit dat ook het noorddakvlak stroom moet leveren, ligt dat vlak er al, in dezelfde felsbaan, alleen zonder cellen. Er is dan geen sloopwerk nodig aan het bestaande vlak. Het nieuwe vlak wordt gelegd zoals het eerste is gelegd: banen met cellen, blind bevestigd met klemmen onder de fels, aangesloten op de bekabeling die naar binnen gaat.
Dit is ook de situatie bij een schilddak of een zadeldak met meerdere hellingen. Je kunt ervoor kiezen om nu alleen het vlak met de beste opbrengst te leggen met cellen, en de andere vlakken met gewone banen. Later, als de wens er is, wordt een van die andere vlakken alsnog met cellen uitgevoerd. Het dak blijft in de tussentijd gewoon een dak: waterdicht, met dezelfde afwerking, zonder gat of tijdelijke oplossing die wacht op de volgende fase.
Er is ook een andere vorm van uitbreiden: niet een heel nieuw vlak erbij, maar meer cellen binnen een vlak dat er al ligt. Dat kan als het dakvlak nu deels met cellen en deels met gewone banen is gelegd, met de bedoeling om later de resterende banen te vervangen door banen met cellen.
Dit werkt anders dan bij een tweede vlak. De banen die vervangen worden liggen midden in het dakvlak, tussen banen die blijven liggen. Dat betekent dat de fels aan beide zijden van de te vervangen baan open moet, de oude baan eruit, de nieuwe baan met cellen erin, en de fels weer dicht. Dat is een ingreep in een dak dat al dienst doet, niet het leggen van een nieuw vlak op een kale ondergrond. Het is goed te doen, maar het is een ander soort klus dan de eerste keer leggen, en dat werk kost meer tijd per baan dan wanneer je in één keer een heel vlak legt met de definitieve verdeling tussen banen met en zonder cellen.
Om die reden is het verstandig om bij de eerste aanleg al te bepalen welke banen ooit cellen krijgen en die zo te plaatsen dat vervanging eenvoudig is, bijvoorbeeld aan de rand van het vlak in plaats van in het midden. Wij denken dat op tekening met je door, zodat een latere uitbreiding geen puzzel wordt.
Of het nu een tweede vlak is of vervangen banen binnen een vlak, een paar dingen blijven gelijk. De bevestiging blijft blind: er gaat geen schroef door het dakvlak om de nieuwe banen vast te zetten, ook niet bij uitbreiden. De klemmen onder de fels die het dak vasthouden, houden ook de opwekking vast. Er komt geen tweede laag op het dak te liggen en er ontstaat geen schaduwrand tussen oud en nieuw werk, want de nieuwe banen liggen in exact hetzelfde vlak en op dezelfde lijn als de bestaande.
De bekabeling die van de cellen naar binnen gaat, wordt bij de eerste aanleg al zo gelegd dat een latere uitbreiding daarop kan aansluiten. Bij een tweede vlak betekent dat een eigen doorvoer voor dat vlak. Bij het vervangen van banen binnen een bestaand vlak betekent het dat de bekabeling van de nieuwe banen wordt aangesloten op hetzelfde punt als de bestaande. In beide gevallen wordt dat op tekening bepaald, zodat er bij de uitbreiding niet alsnog gezocht moet worden naar een plek voor een kabel die nergens heen kan.
De kern van uitbreiden bij dit systeem is dat het beter vooraf wordt bedacht dan achteraf wordt opgelost. Bij panelen op beugels kun je vrij laat nog besluiten om uit te breiden, omdat de panelen los van het dak staan. Bij een felsbaan met cellen erin is de opwekking het dak, en een dak leg je liever in één doordachte keer dan in stukjes achter elkaar.
Dat is ook waarom dit voor sommige gebouwen wel en voor andere niet de aangewezen route is. Een dak dat toch vervangen wordt of een nieuwbouwdak biedt de ruimte om nu al na te denken over later: welk vlak krijgt nu cellen, welk vlak misschien pas over een paar jaar, en waar komt de bekabeling voor beide te liggen. Een dak dat er al ligt en waar je alleen cellen aan wilt toevoegen, leent zich eerder voor panelen op beugels, omdat die onafhankelijk van de dakbedekking gemonteerd worden en dus zonder ingreep in het dak zelf uitgebreid kunnen worden.
Per gebouwvorm en per orientatie verschilt hoe die keuze uitpakt. Op een zuiddakvlak ligt de afweging anders dan op oost en west, en een lessenaarsdak vraagt weer iets anders dan een schilddak met meerdere vlakken. Die situaties werken we per gebouw uit op de bijbehorende pagina's.
Of uitbreiden verstandig is, en hoe je dat het beste voorbereidt, hangt af van de indeling van het dak, het aantal vlakken en de plek van de bekabeling. Dat verschilt per dakvlak en per uitvoering. Stuur ons een tekening van het dak, ook als de uitbreiding nog toekomstmuziek is, en we laten zien welke verdeling tussen banen met en zonder cellen ruimte laat voor die latere stap. Dat meedenken op tekening kost niets.